نوع مقاله : علمی - پژوهشی
نویسندگان
1 استادیار گروه اقتصاد، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
2 دانشیار، گروه اقتصاد، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
3 استادیار گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی ، دانشگاه پیام نور ،تهران،ایران
چکیده
کسبوکار حلال در اقتصاد یکی از مهمترین موضوعات در جوامع اسلامی است. این پژوهش در دو بخش شاخصهای اسلامی در کسبوکار و بازار اسلامی، و شاخصهای اخلاقی و حقوقی، با استناد به آموزههای دینی از نهجالبلاغه و روایات بررسی شده است. از شاخصهای اسلامی میتوان به رعایت حقوق و دستمزد کارگران (وجوب تعیین دستمزد اجیر از دیدگاه نهجالبلاغه) اشاره کرد. همچنین وفای به عهد در معاملات، آسانگیری، عدالت، تأثیرگذاری قیمتها در بازار اسلامی و حرمت ربا از مهمترین شاخصهای بازار اسلامی هستند. در بخش دوم، هر کسبوکاری که بخواهد در چارچوب شریعت و اخلاق اسلامی باشد، باید شاخصهایی مانند عدالت و انصاف، شفافیت و صداقت، مسئولیتپذیری، مشاوره و پرهیز از فریب را رعایت کند. این مطالعه اصول نهجالبلاغه را با فقه اسلامی سنتی (مانند حرمت ربا) و اقتصاد اسلامی معاصر (مانند مدلهای بانکداری اسلامی) مقایسه میکند و آثار اقتصادی آنها بر کارایی (مانند افزایش بهرهوری ۲۰% در بازارهای حلال مالزی) و توزیع عادلانه درآمد را بررسی مینماید. همچنین نقش حکمرانی و نهادها در اجرای این ارزشها برجسته شده، با استناد به دادههای واقعی مانند بازار جهانی حلال به ارزش حدود ۲.۷ تریلیون دلار. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی با مدل اقتصادی اسلامی است و دادهها از منابع کتابخانهای و آمار اقتصادی جمعآوری شده است.
کلیدواژهها
موضوعات
)