جامعه بیام نور دراسات حدیثة فی نهج البلاغة 2676-3435 4 2 2021 11 01 پیدایی نظریه تجسم اعمال در نهج‌البلاغه النظرية الكويرية في تصور الأفعال في نهج‌البلاغة 171 181 8597 10.30473/anb.2022.61739.1296 AR صدراله فتحي طالب دكتوراه في علوم ومعارف نهج‌البلاغة، جامعة بیام نور، طهران، إیران محمدهادي أمين ناجي أستاذ قسم علوم القرآن والحديث، جامعة بيام نور، طهران، إيران Journal Article 2021 04 18 تجسم اعمال در معنای به شكل، جسم وپیكر در آمدن موجودات غیر مادی مانند عقائد، اخلاق، اوصاف (نیات) وافعال وآثار انسان در رستاخیز است. در اهمیت موضوع (همچنان كه در سخنان اندیشمندان مسلمان هم آمده) همین بس كه اصطلاحی كلامی وفلسفی است واز مباحث رستاخیز به شمار می‌آید. تا قرن دهم هجری این نظریه مخالفینی از میان محدثین داشته تا اینكه شیخ بها وملاصدرا با دید مثبت به موضوع نگریسته و در شرح وبسط آن كوشیده اند. عارفان واهل ذوق نیز آنچه در این مورد گفته اند نزدیك به نظر همین دسته از موافقان است. در این مقاله می توان نظر موافقان را به وضوح وروشنی در كلمات امام دید، كه اعمال آدمی در آخرت بر او عرضه می‌شود وبه ظهور می رسد وبه تعبیر دیگر نصب العین او خواهد شد یعنی آنچه بندگان در دنیا انجام می دهند در آخرت جلو دیدگانشان خواهد بود، بر همین مبنا عوامل خوشبختی وبدبختی انسان بیش از آنچه از بیرون به سراغ او آید، از درون جانش بر می‌خیزد.. پس آنچه در پیش رو دارید كوششی است كتابخانه‌ای، توصیفی وتحلیلی در این راستا كه بر آمده از مطالعه كتاب نهج‌البلاغه وشروح بر آن است. تجسيد الأفعال يعني تجسيد الكائنات غير المادية في الشكل والجسم والجسد، مثل المعتقدات والأخلاق والصفات وأفعال الإنسان وأعماله في القيامة. ويكفي في أهمية الموضوع (كما ورد في كلام المفكرين المسلمين) أن يكون مصطلحًا لاهوتيًا وفلسفيًا، ويعتبر من موضوعات بحث القيامة. حتى القرن العاشر الهجري، كان لهذه النظرية خصوم من الرواة، حتى نظر الشيخ بهاء والملا صدرا إلى الموضوع بنظرة إيجابية وحاولا شرح‌ها. كما أن لدى الصوفيين وذوقي الذوق ما قالوه في هذا الصدد، وهو قريب من رأي هذه المجموعة من المؤيدين. في هذا المقال، مع مراعاة آراء المؤيدين (في قوة حججهم) مع التكيف مع الآيات والأحاديث، وجد أن النظرية ناجحة في تبرير العقوبة والثواب في القيامة. وعلى هذا الأساس فإن عوامل سعادة الإنسان وبؤسه تنبع من داخل روحه أكثر مما يأتي إليه من الخارج. من ناحية أخرى، يمكن رؤية آثار المؤيدين بوضوح في كلمات علي (ع). ما أمامك مكتبة وجهد وصفي وتحليلي في هذا الاتجاه، مشتق من دراسة كتاب نهج‌البلاغة وشروحه. https://anb.journals.pnu.ac.ir/article_8597_28959d8f0e654a6cc6a0aceecb43fada.pdf